Bohaterami niniejszego wpisu są panowie Wylew i Zawał. Poniżej znajdują się krótkie prezentacje, które mogą uratować życie tobie lub komuś z twoich bliskich. Warto poświęcić te kilka minut. Polecam. (bolej…)
Raniej ja karystaŭsia AcidRipam dziela majoj rypavalščyny. Aplikaška była trochi old-schoolnaja, ź vialikaj kolkaściu dzivosaŭ, ale vierna prapracavała ŭ mianie ŭ jakaści asnoŭnaj partnerki (dziela spec-zadańniaŭ, оф коз) paru hadoŭ, a heta, kali chto viedaje, nie aby-što.
Adnak čas minaŭ, ja palez cikavicca Macintosham, a tam była aplikaška HandBrake. Nia vartaja asablivaj reklamy, bo dopis nie pra jaje. Tak, jana, vytrymanaja ŭ Macavym styli, usie zamaški na user friendly, eye candy, i ŭsio takoje, ale zroblenaja niejak nie-skažu-praz-što. Z versii na versiju štoraz horšaja. Adnak u mianie na słužbovym laptopie DVD admoviłasia prcavać amal adrazu paśla taho, jak pačało (Acer, tvaju tak), i hetaja HandBrake niejak pačała być majoj asnoŭnaj pragramkaj dziela RIPavańnia. Trochi pryvyk. I tut mnie daviałosia (nievypadkova) viarnucca da (staroha dobraha) Lunuksa, da AcidRip, a jano… naskroź hlučnoje. Ci heta ja advyk?
Karaciej, palez ja šukać alternatyvu, bo padumaŭ, što ciaham paru hadoŭ mahli prydumać niešta novaje, i — wow!
Vitajem novuju karalevu vyciahvańnia nievyciahvalnaha, spadaryniu Arista!
Pryjazny interfejs, biaz „much w nosie” i „tarakanaŭ u hałavie”. Prosta, čytelna, jakasna. Z chutkaściu nia tak usio ružova, ale j kamputar u mianie, skažam prama, amal veteran. Karciej, lublu takija niečakanaści.
Da čaho ž technika dajšła! Rekamenduju z čystym sumleńniem.
Chacieŭ byŭ napisać pra tav. Booxtera, jaki ŭčapiŭsia ŭ słova „kaniečnie” jak toj tapielec, ale dumka saślizhnułasia ŭ inšy bok. Chacia, niejki jaje cień zastaŭsia, tamu toje, što pavinna być niedzie ŭ P.S. da hetaha dopisu ja vynošu na pačatak. Infarmacyja kvadratnymi litarami dla dziaciej i invalidaŭ. U hetym dopisie vykazanyja maje pryvatnyja dumki, jakija nie abaviazkova padzialać Tavarystvu Biełaruskaj Movy imia kahości 
tam, Akademii imia Navuk, Adminisracyi Prezydenta, KGB, KVN, NN i inšym paciešnym ustanovam.
Juraś Bušlakoŭ kaža, što razvodzić paniatki albo i abo (jak ja heta rablu ŭ antysłoŭniku) nia maje sensu, jak i nia maje sensu razvodzić značeńni zhadzicca i pahadzicca. A ja dumaju, jon pamylajecca.
Chočacie prykład? Była ŭ našaj movie patreba, i było ŭ najaŭnaści adpaviednaje słova (abo), ale niešta padšeptvała vynachodnikam, što biaśpiečniej (ci bolš prestyžna?) prydumać novaje, čym zajmacca razborkami sa starym, jakija ŭ nas praktykujucca nadzvyčaj redka. U vyniku śviet pabačyła čysta „mičurynskaja” forma to bok. Vo dzie„ŭzbahacili”!
Užo siońnia formu pahadzicca aktyŭna vyciaśniaje bolš zvykłaja vuchu „siaredniaha biełarusa” forma źmirycca, a 99% biełaruskamoŭnych nie adčuvajuć roźnicy pamiž zhadzicca j pahadzicca. Heta toj ž dyjagnaz, što i ŭ vypadku ciapier-zaraz, jakija ŭ śviadomaści tych ža 99% aznаčajuć adno j toje ž: сейчас. Dumaju, što i ŭ vypadku zhadzicca-pahadzicca moža paŭstać treciaja forma, uziataja, naprykład, častkova z rasiejskaj (смириться, помириться), a častkova sa stoli. Кali budziem maŭčać u dźvie dzirački, nam daviadziecca hetuju treciuju formu ŭžyvać.
Potym nie kažycie, što ja nie aścierahaŭ. Darečy, pytańnie ŭ zahałoŭku zadadzienaje taksama vam.
Adzin pajšoŭ vajnoj na ŭłasny rozum, i radasna pieramoh jaho, vyjmajučy prykłady z kantekstu, i kładučy ich u inšy kantekst. Druhi ŭziaŭ usio heta, i raźviŭ „vučeńnie”, kidajučy haŭno na ventylatar.
Nie sprabujcie zrazumieć, kudy jany niasuć svaju kryŭdu, tak horda trymajučy jaje nad hałovami, ale kali vas cikavić pryroda srača, vy jaje ŭžo viedajecie. Vizualizacyja tut.
U najnoŭšym Ubuntu SCIM pracuje „z karobki”, ale ŭ mianie jon nie pracavaŭ pa ŭsioj systemie, i daviałosia źmianić nałady…
sudo gedit /etc/X11/xinit/xinput.d/scim
na takija:
XIM=SCIM
XIM_PROGRAM=/usr/bin/scim
XIM_ARGS="-d"
XIM_PROGRAM_SETS_ITSELF_AS_DAEMON=yes
GTK_IM_MODULE=scim-bridge
QT_IM_MODULE=scim-bridge
DEPENDS="scim,scim-anthy|scim-canna|scim-chewing|scim-pinyin|scim-hangul|scim-prime|scim-skk|scim-tables-additional|scim-m17n|scim-uim|scim-tables-ja|scim-tables-ko|scim-tables-zh"
Ciapier uvod pracuje pa ŭsioj systemie, za vyklučeńniem Opery i Skype, jakija ŭžyvajuć biblijateki QT. Lohka admovicca ad Skype, ale jak admovicca ad Opery, adzinaj pragramy, jakaja praviaraje pravapis biełaruskaj łacinki??? Tak i trymaju jaje, zainstalavanuju, „na pamiać”. :)
Darečy, hety dopis maje charaktar vuziełka na pamiać, kab potym nie šukać pa ŭsim siecivie. Ja viedaju, vas hetyja prablemy naŭrad ci datyčać.
U mianie paru razoŭ pytalisia, jak pašyryć viedy ŭ halinie biełaruskaj movy, što čytać. Ja zazvyčaj nia viedaju, što adkazvać. Jak kožny, chto niečym cikavicca, ja sam biezupynna vučusia, adkryvaju niešta novaje. Niaredka dzialusia hetym tut. Dy j niama adzina słušnaj parady. Važna, mabyć, nia ŠTO, a JAK čytać. I ŭsio ž, paru krynicaŭ ja b paraiŭ. Dziela ahulnaha raźvićcia varta čytać… słoŭniki. Ja viedaju, heta zaniatak dla „vyčvarencaŭ”, bo chto ž z narmalnych ludziej ČYTAJE słoŭniki, adnak sapraŭdy varta. Krapivu, Stankieviča, Bułyku, tłumačalny (adnatomnik).
Versija „minimum” dla zaniatych i tych, chto nia maje času:
Kali ja dobra zrazumieŭ Siarhieja Šupu, ź jakim pierakinŭsia na hetuju temu niekalkimi skazami, najaŭnyja tam rekamendacyi nia majuć žorstkaha charaktaru. Jany amal raŭnapraŭnyja dublety. Adnak, dumaju, varta da ich pryhledziecca, kali ŭsio ž jany ŭ takim słoŭniku pajavilisia. Niektoryja prapanovy typova „taraškievičnyja” (huligan, barbar, i pad.), inšyja ŭzbahačajuć movu, naminajučy bolš dahledžanyja formy. Cikavy śpis. Ja, praŭda, vykinuŭ ź jaho ŭłasnyja nazvy, bo ŭ vypadku łacinki jany j tak małaaktualnyja, a taksama niekatoryja dyskusijnyja prapanovy. Alfabetny paradak zachavaŭsia kiryličny; spadziajusia, nikomu heta nie zaminaje. (bolej…)
Adzin moj biełastocki kaleha, majstra ŭsialakaj niecenzurščyny j vielmi sympatyčny čałaviek in one, nadoječy prapanavaŭ ujaŭlać sabie maciuki. Vizualizavać. Maŭlaŭ, heta j zabaŭna, i ŭzmacniaje efekt. Hetym jon, faktyčna, natchniŭ mianie na siońniašni dopis.
Ja daŭno zaŭvažyŭ, što nie radziej za zaraz u značeńni ciapier, biełarusy ŭžyvajuć formu atrymvacca tam, dzie joj nie zusim miesca. Čamu tak? Dumaju, fantazii nam, časam, nie chapaje. A moža j viedaŭ. Albo adnaho j druhoha. Dastatkova vizualizavać sam praces atrymoŭvańnia, kab zrazumieć fišku.
Atrymacca pa-biełarusku naŭrad ci moža. Chutčej jano vyjdzie, albo ŭdasca. Maral: nie źbiadniajma movy biez patreby. Možna atrymać, naprykład, porcyju viedaŭ, i, kali majmu blogu heta ŭdasca, vyjdzie biaz doŭhich tłumačeńniaŭ. :)
U antysłoŭnik:
atrymaacca | vyjści, udaścisia
Ja tut kałupajusia sa svaim antysłoŭnikam (budzie vialikaja aktualizacyja), а dastatkova kupić 1 (adzin) numar NN, i prabiehčysia pa pamyłkach. Tam takoje..!
Rekamenduju pačytać, pašukać znajomyja słovy pamyłki.
Moj kolišni dopis pra vymaŭleńnie vyklikaŭ cikavuju dyskusiju, (navat nie adnu) u jakuju ŭklučylisia znaŭcy z hłybokimi viedami. Adny kažuć, što čuli „prabaćci z nareściami” ad dziadoŭ, pryvodziać aŭtarytetnyja krynicy, druhija kažuć, što heta novamodny navarot, i što kali hłybiej kapnuć, takoje vymaŭleńnie niapravilnaje. I taksama spasyłajucca na aŭtarytetnyja krynicy. Heta pakazvaje, miž inšym, nakolki roźniacca padychody, a taksama nakolki daloka nam da „narmalnaj narmalnaści”. Ja j sam, pačytaušy kamentary, užo nie nastolki pierakanany ŭ słušnaści „prabaćciaŭ z nareściami”. A ŭ takoj sytuacyi heta pytańnie pierakanańniaŭ. Jak i z užyvańniem vybuchnoj g.
Zrešty, najčaściejšyja pamyłki vymaŭleńnia, z maich nazirańniaŭ, našmat bolš banalnyja:
Heta najbolš raspaŭsiudžanyja „brudziki”, jakija ja zaŭvažaju.
Zdajecca, bolšaści ź ich nie było b, kali b nie aficyjny pravapis, jaki narabiŭ škody ŭ hałovach navučyŭšy nas nia vieryć napisanamu. (Napisana не, a čytajem ня — i navat pierachod na taraškievicu hetaha nie źmianiaje. Pryvyčka.) Mnie zdajecca, łacinka tut moža być vyjściem, bo ja nie ŭjaŭlaju, jak možna pračytać, naprykład, razlik zamiest raźlik, ci spiašacca zamiest śpiašacca. Chacia, kali ŭžo tak padychodzić, chto ź biełarusaŭ daść rady svabodna čytać łacinkaj? Značyć, prablema zastajecca tak ci siak.
Jak vy dumajecie?